Xuyên suốt quá trình hoạt động, nhiều doanh nghiệp có thể cần chuyển đổi loại hình doanh nghiệp của mình để phù hợp với quy mô kinh doanh, tối ưu mô hình quản trị hoặc đáp ứng các yêu cầu pháp lý.
Điều này mở ra không chỉ cơ hội mà còn giúp doanh nghiệp thu hút vốn đầu tư. Nhưng đi cùng với lợi ích luôn là những mặt hạn chế tiềm ẩn mà doanh nghiệp cần phải cân nhắc kỹ lưỡng.
Cùng Tín Phát khám phá toàn diện mặt lợi ích cùng các rủi ro để đưa ra lựa chọn phù hợp với dự định của mình.
I. VIỆC CHUYỂN ĐỔI LOẠI HÌNH THỂ HIỆN ĐIỀU GÌ
Chuyển đổi loại hình doanh nghiệp (hay còn gọi là thay đổi loại hình doanh nghiệp) là hình thức tổ chức lại cơ cấu, chuyển đổi từ loại hình doanh nghiệp này sang loại hình doanh nghiệp khác để phù hợp hơn với quy mô cũng như định hướng phát triển của doanh nghiệp.
Sau khi hoàn tất quá trình chuyển đổi, doanh nghiệp sẽ được cấp giấy đăng ký kinh doanh mới, doanh nghiệp được chuyển đổi sẽ chấm dứt sự tồn tại của mình.
Doanh nghiệp chuyển đổi (doanh nghiệp với loại hình mới) sẽ kế thừa toàn bộ quyền và lợi ích hợp pháp của công ty cũng như chịu trách nhiệm về mọi nghĩa vụ bào gồm: các khoản nợ (kể cả nợ thuế), hợp đồng lao động, các nghĩa vụ tai chính và pháp lý khác.
II. CÁC HÌNH THỨC CHUYỂN ĐỔI PHỔ BIẾN
Pháp luật Việt Nam cho phép doanh nghiệp thực hiện nhiều hình thức chuyển đổi để phù hợp với mục tiêu kinh doanh. Dưới đây là những hình thức chuyển đổi phổ biến nhất:
- Chuyển đổi công ty trách nhiệm hữu hạn thành công ty cổ phần
- Chuyển đổi công ty cổ phần thành công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên
- Chuyển đổi công ty cổ phần thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên
- Chuyển đổi doanh nghiệp tư nhân thành công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp danh
- Chuyển đổi công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên
- Chuyển đổi công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên thành công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên
– Lưu ý quan trọng: Hiện tại, pháp luật Việt Nam không cho phép chuyển đổi từ công ty TNHH, công ty cổ phần thành doanh nghiệp tư nhân hoặc công ty hợp danh.
III. TRƯỜNG HỢP NÀO PHẢI CHUYỂN ĐỔI
Quyết định chuyển đổi có thể đến từ yêu cầu bắt buộc của pháp luật hoặc từ nhu cầu phát triển tự nguyện của chính doanh nghiệp.
1. Trường hợp bắt buộc chuyển đổi
Theo Luật doanh nghiệp 2020, một số loại hình công ty có yêu cầu về số lượng thành viên/cổ đông tối thiểu. Nếu không đáp ứng, doanh nghiệp buộc phải chuyển đổi:
- Công ty TNHH 2 thành viên trở lên phải có từ 2 trở lên và không vượt quá 50 thành viên.
- Công ty Cổ phần quy định số lượng cổ đông tối thiểu từ 3 người trở lên
- Công ty hợp danh phải có ít nhất 02 thành viên là chủ sở hữu chung của công ty, cùng nhau kinh doanh dưới một tên chung
– Nếu công ty không còn đủ số lượng thành viên tối thiểu trong thời hạn 06 tháng liên tục thì sẽ phải tiến hành làm thủ tục chuyển đổi loại hình công ty.
2. Trường hợp tự nguyện chuyển đổi
Doanh nghiệp có thể chủ động quyết định chuyển đổi loại hình công ty dưới sự tự nguyện của ban lãnh đạo.
Quyết định này thường được đưa ra sau quá trình nghiên cứu, thảo luận nội bộ, đánh giá chiến lược kinh doanh rằng loại hình mới sẽ mang lại lợi ích lớn hơn.
– Ví dụ: như thay đổi cơ cấu tổ chức, chuyên môn hóa việc quản trị hoặc mong muốn kêu gọi vốn.
Các bên liên quan, bao gồm hội đồng thành viên đối với Công ty TNHH, đại hội đồng cổ đông đối với công ty cổ phần, chủ doanh nghiệp đối với doanh nghiệp tư nhân,… là những cá nhân, tổ chức tham gia trực tiếp vào quá trình đưa ra quyết định.
IV. CHUYỂN ĐỔI LOẠI HÌNH MANG ĐẾN LỢI ÍCH GÌ
Chuyển đổi loại hình có thể mang đến nhiều lợi ích không tưởng đối với doanh nghiệp: mở rộng kinh doanh, thu hút vốn đầu tư để thuận lợi trong việc tăng trưởng và phát triển.
1. Thu hút vốn đầu tư
Việc chuyển đổi loại hình công ty có thể tạo điều kiện cho doanh nghiệp thu hút vốn đầu tư lớn để mở rộng hoạt động kinh doanh của mình.
Chẳng hạn từ công ty TNHH chuyển sang công ty cổ phần có thể thu hút sự quan tâm và đầu tư từ các cổ đông mới.
Cổ đông mới có thể đưa vào doanh nghiệp nguồn vốn mới để hỗ trợ mở rộng hoạt động kinh doanh, phát triển sản phẩm, mở rộng thị trường, nâng cao năng lực sản xuất, v.v.
Một công ty có quy mô lớn hơn cũng sẽ tạo ra nhiều cơ hội nghề nghiệp, hấp dẫn nhân tài và giữ chân nhân viên giỏi.
2. Tách biệt trách nhiệm pháp lý
Đây là một trong những lợi ích quan trọng nhất, có thể giúp tách biệt trách nhiệm pháp lý giữa doanh nghiệp và chủ sở hữu, từ đó có thể bảo vệ tài sản cá nhân của chủ sở hữu và giảm rủi ro pháp lý cho công ty.
- Đối với loại hình doanh nghiệp tư nhân: do một cá nhân làm chủ và tự chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về mọi hoạt động của doanh nghiệp. Điều này có nghĩa là nếu doanh nghiệp tư nhân gặp khó khăn tài chính hoặc phá sản, chủ sở hữu cá nhân sẽ chịu trách nhiệm không giới hạn và có thể phải sử dụng tài sản cá nhân để đền bù các khoản nợ và nghĩa vụ của doanh nghiệp.
- Trong khi với công ty cổ phần: cổ đông chỉ chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của doanh nghiệp trong phạm vi số vốn đã góp vào doanh nghiệp. Nếu công ty cổ phần gặp khó khăn tài chính hoặc phá sản, cổ đông không phải sử dụng tài sản cá nhân của mình để đền bù các khoản nợ và nghĩa vụ của công ty vượt quá số vốn đã góp.
3. Tối ưu hóa quản lý nội bộ
Một loại hình công ty mới có thể mang lại cơ hội để tái tổ chức nội bộ, cải thiện quy trình quản lý và tối ưu hóa hiệu suất, giúp cải thiện hiệu suất làm việc, giảm chi phí và tăng cường khả năng quản lý.
Việc xem xét lại cấu trúc tổ chức, phân chia trách nhiệm, hình thành các bộ phận và đội ngũ quản lý hiệu quả hơn có thể giúp tối ưu hóa hiệu suất làm việc và giảm chi phí hoạt động.
Nhờ vậy, doanh nghiệp cũng có thể tăng cường khả năng quản lý và đưa ra quyết định nhanh chóng và linh hoạt hơn.
4. Thích ứng với môi trường kinh doanh luôn biến động
Từng loại hình công ty sẽ mang lại những lợi thế riêng biệt giúp doanh nghiệp dễ dàng thích ứng với các thay đổi trong chiến lược và môi trường kinh doanh
– Ví dụ: chuyển đổi có thể mang lại sự linh hoạt trong việc tăng giảm quy mô, tái cấu trúc, tiếp cận với công nghệ mới, nâng cao nguồn lực tài chính để đối phó những thách thức của thị trường.
IV. NHỮNG MẶT CÒN HẠN CHẾ
Bên cạnh những lợi ích to lớn, việc chuyển đổi loại hình doanh nghiệp cũng đi kèm với một số mặt hạn chế cần lưu ý:
1. Chi phí và thủ tục pháp lý
Quá trình chuyển đổi loại hình công ty đòi hỏi doanh nghiệp phải đăng ký thủ tục chuyển đổi với Cơ quan đăng ký kinh doanh nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính.
Quy trình chuyển đổi có thể phức tạp và đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về pháp luật. Nếu doanh nghiệp không có bộ phận pháp chế chuyên giải quyết các vấn đề về thủ tục pháp lý thì đa phần sẽ phải sử dụng dịch vụ của các văn phòng luật sư.
Do đó, ngoài lệ phí làm thủ tục thì doanh nghiệp cần chi trả khoản phí cho văn phòng luật. Ngoài ra, thực hiện thủ tục hành chính cũng đòi hỏi sự tốn kém về thời gian và công sức.
2. Phân tán quyền lực, quyền kiểm soát công ty
Việc chuyển đổi loại hình công ty có thể dẫn đến mất quyền kiểm soát đối với doanh nghiệp.
- Ví dụ: Để chuyển đổi từ một công ty TNHH một thành viên sang một công ty cổ phần, cổ đông mới sẽ tham gia và sở hữu cổ phần trong công ty. Điều này có thể dẫn đến sự phân tán quyền kiểm soát và quyền quản lý, đặc biệt nếu có nhiều cổ đông tham gia.
- Khi có nhiều cổ đông, các quyết định quan trọng liên quan đến hoạt động kinh doanh và chiến lược của công ty sẽ được đưa ra thông qua quá trình bỏ phiếu của cổ đông. Quyền kiểm soát công ty sẽ phụ thuộc vào số lượng cổ phiếu mà cổ đông sở hữu và quyền biểu quyết mà cổ phiếu đó mang lại, có thể làm giảm quyền chủ động của chủ sở hữu ban đầu.
V. HIỂU ĐÚNG ĐỂ CHỌN ĐÚNG
Để lựa chọn được loại hình doanh nghiệp phù hợp với quy mô công ty hoặc mục tiêu kinh doanh không hẳn là khó, nhưng để chắn chắc cho sự lựa chọn này cần phải hiểu đúng và đủ ngay từ đầu – đặc biệt là về mặt pháp lý.
Kế toán Tín Phát – với kinh nghiệm tư vấn chuyên sâu về tất cả các thủ tục pháp lý, luôn có mặt để hỗ trợ bạn từ phân tích về ưu nhược điểm của từng loại hình, hỗ trợ soạn thảo hồ sơ cho đến việc thực hiện các quy trình cần thiết.
Liên hệ ngay với chúng tôi qua số Hotline: 0823 33 35 37 để được tư vấn miễn phí.
Đăng ký lịch hẹn